WHY-WHAT-HOWคืออะไร
วิธีคิด 3 คำถามที่อยู่เบื้องหลังทุกบทความในเว็บนี้ ใช้เปลี่ยนเรื่องที่สงสัยให้เป็นความเข้าใจที่เอาไปใช้ได้จริง
ทำไมต้องเรียงเป็น 3 คำถาม?
เวลาเจอเรื่องที่ติดค้างในใจ เรามักรีบหาวิธีแก้ทันที ลองเลื่อนงาน ลองตอบว่า “ไม่เป็นไร” ลองเลื่อนดูมือถือต่ออีกนิด แล้วปัญหาเดิมก็วนกลับมา
เพราะเรายังไม่รู้ว่ามันมาจากอะไร และยังไม่ได้ดูว่ามันส่งผลอะไรกับเราและคนรอบข้าง
ถามให้ถูกลำดับ คำตอบก็จะตรงจุดขึ้น
ขุดหาราก
ทำไมถึงเป็นแบบนี้?
WHY คือการถามหาสาเหตุที่แท้จริง ไม่ใช่แค่อาการที่เห็น เหมือนดึงต้นไม้ขึ้นมาดูราก ถ้าไม่เห็นราก เราก็ทำได้แค่ตัดใบ
- ที่เห็นอยู่นี้ เป็นอาการหรือสาเหตุ?
- ถามซ้ำได้ถึง 3 รอบ: ทำไมถึงเป็น → แล้วทำไมถึงเป็นแบบนั้น
- มีสาเหตุอื่นที่เรายังไม่เคยมอง ไหม?
มองผลกระทบ
แล้วมันสำคัญยังไง?
WHAT คือการมองว่าเรื่องนี้ส่งผลอะไรกับตัวเราและคนรอบข้าง เหมือนก้อนหินที่ตกลงน้ำ ระลอกไม่ได้หยุดอยู่ที่จุดเดียว
- ส่งผลกับใครบ้าง นอกจากตัวเรา?
- ระยะสั้นกับระยะยาว ผลต่างกันไหม?
- ถ้าปล่อยไว้แบบนี้ เรื่องจะไปถึงไหน?
ลงมือทำ
งั้นเริ่มจากอะไรดี?
HOW คือขั้นเล็กๆ ที่ทำได้จริง ไม่ต้องเปลี่ยนทั้งชีวิตในวันเดียว ขึ้นบันไดทีละขั้น ก็ถึงชั้นบนได้เหมือนกัน
- ขั้นแรกที่เล็กที่สุด ที่ทำได้ภายใน 5 นาทีคืออะไร?
- ใครหรืออะไรช่วยให้ทำต่อได้?
- จะรู้ได้อย่างไรว่าเริ่มดีขึ้นแล้ว?
ตัวอย่าง: ทำไมเราตอบว่า “ไม่เป็นไร”
เรื่องที่ทุกคนเคยเจอ ลองเอา 3 คำถามมาไล่ดูทีละขั้น
ทั้งที่จริงๆ แล้วเป็น ทำไมเราถึงยังพูดว่า “ไม่เป็นไร”?ทำไมถึงเกิด
- อยากรักษาบรรยากาศ ไม่อยากทำให้เรื่องเล็กกลายเป็นเรื่องใหญ่
- เติบโตมากับวัฒนธรรมเกรงใจ
- กลัวว่าความรู้สึกของเรา “ไม่สมเหตุสมผล”
มันส่งผลอะไร
- ความรู้สึกไม่ได้หาย แค่ถูกเก็บไว้
- อีกฝ่ายรับรู้ได้ แต่ไม่รู้สาเหตุ
- สะสมจนระเบิดในเรื่องที่ไม่เกี่ยวกัน
แก้ยังไงได้จริง
- หยุดก่อนตอบ 3 วินาที
- เรียกชื่อความรู้สึกให้ถูก
- พูดเรื่องของตัวเอง ไม่ตัดสินอีกฝ่าย
ใช้ 3 คำนี้ต่างจากที่อื่นอย่างไร
คุณอาจเคยเห็น Why-What-How ในโลกการทำงาน ลำดับเหมือนกัน แต่ความหมายของแต่ละขั้นต่างกันเล็กน้อย
ในโลกการวางแผน
ใช้ตัดสินใจและกำหนดเป้าหมาย- WHYเหตุผลที่อยากทำ
- WHATเป้าหมายที่ต้องการ
- HOWวิธีที่จะไปให้ถึง
ที่ WHY-WHAT-HOW
ใช้ทำความเข้าใจเรื่องรอบตัว- WHYสาเหตุที่แท้จริง
- WHATผลกระทบที่ตามมา
- HOWขั้นเล็กๆ ที่ลงมือทำได้
ทั้งสองแบบเริ่มจาก “ทำไม” เหมือนกัน ต่างกันที่เรากำลังถามเรื่องของอนาคตที่อยากสร้าง หรือเรื่องของสิ่งที่เกิดขึ้นแล้วรอบตัว
ลองใช้ 3 คำถามนี้กับเรื่องที่คุณสงสัย
เลือกหมวดที่ใกล้ตัวที่สุด แล้วอ่านดูว่าคำถามเดียวกันถูกไล่ตอบอย่างไร
