ทำไมเราผัดวันประกันพรุ่ง ทั้งที่รู้ว่าไม่ดี?
ผัดวันประกันพรุ่งไม่ได้แปลว่าขี้เกียจ แต่คือสมองกำลังหนีความรู้สึกไม่สบายใจ มาดูว่าทำไมถึงเกิด ส่งผลอะไร และเริ่มแก้ได้ใน 2 นาที
เคยไหมครับ งานที่ต้องส่งพรุ่งนี้ เปิดไฟล์แล้วก็ปิด ลุกไปล้างจาน จัดโต๊ะ ไถมือถือ สุดท้ายมานั่งทำตอนตีหนึ่ง
ผมเป็นแบบนี้บ่อยมาก จนวันหนึ่งสงสัยจริงจังว่า ทำไมเราถึงทำแบบนี้ ทั้งที่รู้อยู่แล้วว่ามันไม่ดี
ทำไมถึงเกิด
คำตอบที่ทำให้ผมเปลี่ยนมุมมองคือ การผัดวันประกันพรุ่งไม่ใช่ปัญหาเรื่องเวลา แต่เป็นปัญหาเรื่องอารมณ์
นักจิตวิทยาอย่าง Tim Pychyl และ Fuschia Sirois ที่ศึกษาเรื่องนี้มานาน อธิบายว่า เวลาเราเจองานที่น่าเบื่อ ยาก หรือกลัวว่าจะทำออกมาได้ไม่ดี สมองจะรู้สึกไม่สบายใจ และทางหนีที่เร็วที่สุดก็คือ “เลื่อนไปก่อน” แล้วไปทำอะไรที่รู้สึกดีทันที
สมองเราให้น้ำหนักกับความสบายตอนนี้ มากกว่าผลลัพธ์ในอนาคตเสมอ
พูดง่ายๆ คือ เราไม่ได้หนีงาน เราหนีความรู้สึกที่มากับงาน
มันส่งผลอะไร
ตอนเลื่อนงานออกไป เราจะรู้สึกโล่งทันที แต่ความโล่งนั้นกลายเป็นรางวัลให้สมองจำว่า “เลื่อนแล้วรู้สึกดี” ครั้งหน้าก็เลื่อนง่ายขึ้นอีก
ผลที่ตามมาคือ
- งานกองรวมกันจนต้องรีบทำ คุณภาพก็ลดลง
- ความเครียดสะสมไปเรื่อยๆ แม้ตอนพักก็พักไม่สุด
- ที่หนักที่สุดคือ เราเริ่มเชื่อว่าตัวเองเป็นคนไม่ได้เรื่อง ความมั่นใจลดลง งานก็ยิ่งน่ากลัว แล้วเราก็ยิ่งเลื่อน
มันเป็นวงจรที่หมุนวนอยู่แบบนี้
แก้ยังไงได้จริง
เริ่มแค่ 2 นาที
บอกตัวเองว่า “เปิดไฟล์แล้วพิมพ์หัวข้อแค่ 2 นาทีพอ” ส่วนที่ยากที่สุดคือการเริ่ม พอได้เริ่มแล้ว ส่วนใหญ่เราจะทำต่อไปเอง
หั่นงานให้เล็กจนไม่น่ากลัว
“ทำรายงาน” ฟังดูหนัก แต่ “เขียน 3 bullet ของบทนำ” ฟังดูทำได้ งานยิ่งเล็ก สมองยิ่งไม่ต่อต้าน
ตั้งชื่อความรู้สึกให้ได้
ลองถามตัวเองว่า ตอนนี้รู้สึกอะไรกับงานนี้ เบื่อ? กลัวทำไม่ดี? ไม่รู้จะเริ่มตรงไหน? พอรู้ว่าติดอยู่ตรงไหน ก็แก้ได้ตรงจุด
ให้อภัยตัวเองครั้งที่แล้ว
มีงานวิจัยที่พบว่า นักศึกษาที่ให้อภัยตัวเองที่ผัดวันตอนสอบครั้งก่อน มีแนวโน้มผัดวันน้อยลงในการสอบครั้งถัดไป การโทษตัวเองไม่ได้ช่วยให้เราขยันขึ้น แต่ทำให้งานน่ากลัวขึ้นกว่าเดิม
คำถามชวนคิดงานไหนที่คุณเลื่อนมานานที่สุดครับ ลองเปิดมันแค่ 2 นาทีวันนี้ดูไหม
Quick Quiz · คุณผัดวันแบบไหน
คุณผัดวันประกันพรุ่งแบบไหน?
5 สถานการณ์ที่เราเจอบ่อย เลือกข้อที่ใกล้ตัวคุณที่สุด ไม่มีถูกผิด ผลลัพธ์บอกว่าคุณติดอยู่ตรงไหน และเริ่ม 2 นาทีแรกอย่างไร
- 5 ข้อ
- ไม่มีถูกผิด
- ประมาณ 1 นาที
